Historia i charakterystyka toru Hungaroring na Węgrzech. Dane techniczne i schemat toru Hungaroring. Wyścigi Formuły 1 o GP Węgier na torze Hungaroring. Najszybsze okrążenia toru Hungaroring.
Historia i podstawowe informacje o torze Hungaroring na Węgrzech
Na początku lat 80. XX wieku Bernie Ecclestone chciał zorganizować wyścig F1 w jednym z krajów bloku wschodniego. Było kilka kandydatur, a ostatecznie zawarto umowę z Węgrami. Początkowo była koncepcja budowy obiektu ulicznego, ale ostatecznie powstał stały tor wyścigowy w pobliżu Budapesztu. Wybudowano go w rekordowym czasie ośmiu miesięcy, a pierwszy wyścig w 1986 roku oglądało na trybunach 200 000 osób (trudno powiedzieć czy tyle osób faktycznie było na torze w niedzielę, czy po prostu podano tak dużą liczbę). Od tego momentu tor nieprzerwanie organizuje wyścigi F1 o GP Węgier.
Układ toru od 1986 roku zmienił się dwukrotnie. Przed GP Węgier 1989 zlikwidowano dwa zakręty pod koniec pierwszego sektora, aby przyśpieszyć tor. Na Hungaroring wyprzedzanie było bardzo trudne, porównywalne z Monako, bo główna prosta startu / mety od początku była krótka. Przed sezonem 2003 dokonano drugiej, o wiele większej modernizacji. W jej ramach wydłużono główną prostą, a także zmodyfikowano pierwszy zakręt, który stał się ciaśniejszy i wymaga większego hamowania. Zmieniono także konfigurację pod koniec drugiego sektora, gdzie powstała nowa prosta, ale to akurat w kontekście F1 niewiele zmieniło.
Kilka lat temu rozpoczęła się spora modernizacja toru, która została podzielona na etapy. Pierwszy z nich (na przełomie 2015 i 2016 roku) objął wymianę nawierzchni na całej długości oraz prace towarzyszące. Drugi, główny etap rozpoczął się jesienią 2023 roku i potrwa do połowy 2026 roku (szczegóły). Przed wyścigiem w 2025 roku zakończono większość w prac na torze: wyburzono całkowicie stary budynek boksów, a jego miejscu wybudowano znacznie większy i nowoczesny. Znajdzie się w nim nowe centrum dla mediów, więcej miejsc dla VIP-ów i powiększony Paddock Club. Za tym budynkiem powstał szerszy padok. Wybudowano nową, główną trybunę na 10 296 kibiców, która jest zadaszona. Wyremontowano również inne trybuny wzdłuż prostej startu / mety. Za nimi powstał duży teren przeznaczony na różne atrakcje i miejsca dla kibiców, takiego miejsca brakowało. Powstał nowy teren dla ekip telewizyjnych. Wymieniono nawierzchnię na prostej startowej. Wybudowano dwa nowe tunele aby ułatwić komunikację (szczegóły i zdjęcia). Przed wyścigiem w 2026 roku będą prowadzone jeszcze mniejsze prace budowalne, tak aby na 40-lecie debiutu F1 na Węgrzech tor był w pełni odnowiony.
Współcześnie Hungaroring organizuje różne wyścigi samochodowych serii. Nitka toru, która niezbyt sprawdza się w F1, lepiej pasuje do serii, gdzie prędkości są mniejsze i nie ma dużego wpływu aerodynamiki. Organizowane są również wyścigi serii lokalnych i regionalnych. GP Węgier to bardzo popularny wyścig szczególnie wśród kibiców z okolicznych krajów, jak Polska, Czechy czy Austria. Zwykle przyjeżdża również wielu Finów, a od paru lat Holendrów. Wyścigi organizowane są w okresie wakacyjnym na obszarze gdzie nie brakuje atrakcji turystycznych. Często kibice planują wakacje na Węgrzech i w ich ramach wybierają się na wyścig F1.
Schemat toru Hungaroring na Węgrzech
Charakterystyka toru Hungaroring na Węgrzech
Tor Hungaroring to jeden z najbardziej krętych i najwolniejszych obiektów w całym kalendarzu Formuły 1. Dominują na nim zakręty i jest tylko jedna, niezbyt długa prosta. To jeden z tych torów, gdzie zdecydowanie najważniejsze są kwalifikacje i pierwsze okrążenie. Wyprzedzanie jest trudne, można wstrzymywać rywali w szybszych samochodach przez wiele okrążeń. Wyścigi często są bardzo statyczne, stawka się rozjeżdża i niewiele się dzieje. Niezwykle ważny jest start do wyścigu, bo blisko 600 metrów dojazdu do pierwszego zakrętu, to najlepszy moment na zyskanie pozycji. Dlatego często kierowcy przesadzają z ryzykiem, dochodzi do kraks i neutralizacji. Możliwości bezpośredniej walki poprawiły się po wprowadzeniu nowej generacji bolidów w 2022 roku, ale nieznacznie. Niepopełniający błędów kierowca, który odpowiednio wychodzi na prostą startu / mety jest w stanie wstrzymywać szybszego rywala. W kontekście wyprzedzania pomaga stosowanie różnych strategii, bo nowe opony dają dużą przewagę tempa.
Tor na Węgrzech wymaga maksymalnego poziomu docisku aerodynamicznego. Zespoły instalują największe tylne skrzydła, bo kluczowe jest tempo w zakrętach, a nie prędkości maksymalne. Jest tylko jedna stosunkowo krótka prosta, dlatego nie ma wątpliwości jakie stosować ustawienia. Dawniej ten tor był często stawiany na równi z Monako i Singapurem z powodu wielu wolnych zakrętów. Poprawa wydajności samochodów F1 sprawiła, że obecnie jest mniej zakrętów, które można nazwać wolnymi. Większość przejeżdżana jest ze średnią prędkością, a niektóre nawet bez odjęcia gazu. Na torze Hungaroring najlepiej radzą sobie samochody z największym dociskiem aerodynamicznym, dobrą trakcją oraz łagodnie obchodzące się z oponami – szczególnie ważny czynnik podczas upałów.
Pirelli na Węgry najczęściej przywozi trzy najbardziej miękkie mieszanki opon (pomijam specjalną mieszankę C6). Hungaroring nie jest bardzo wymagający dla ogumienia, ale z powodu wysokich temperatur wyzwaniem jest utrzymanie opon w optymalnym oknie pracy. Przyczepność asfaltu bardzo poprawia się w trakcie weekendu, bo tor jest stosunkowo rzadko używany. W związku z tym, że tor jest kręty a wyprzedzanie trudniejsze niż na innych obiektach, to odpowiednia strategia i zarządzanie oponami są ważniejsze niż zwykle.Z tego względu zawsze kusząca jest jazda na jeden pit stop, ale rzadko jest ona najlepsza. W poprzednich latach najczęściej wyścigi na tym torze odbywają się ze strategią dwóch pit stopów, bywały również takie z trzema. Przewaga tempa na świeżych oponach jest bardzo duża, dlatego nie opłaca się zwykle tylko raz zmieniać opony. Musiałoby być np. bardzo zimno, co ogranicza degradację. Jeżeli pojawi się możliwość zmiany opon w trakcie neutralizacji, to trzeba korzystać.
Wyścigi o GP Węgier rozgrywane są w środku lata, gdy bardzo często panują upały przekraczające 30 stopni Celsjusza, wtedy nawierzchnia nagrzewa się do ponad 50 stopni (w 2024 roku temperatura toru podczas wyścigu doszła do 58 stopni Celsjusza). Tor jest bardzo wymagający pod względem chłodzenia, bo nie dość że jest gorąco, to jeszcze brakuje prostych, gdzie najlepiej chłodzi się samochody. Często sesje F1 były zakłócane przez opady deszczu i burze, co bardzo zmienia sytuację. Tylko podczas jednego z pięciu ostatnich wyścigów F1 na Hungaroring doszło do wyjazdu samochodu bezpieczeństwa, a powodem była duża kolizja na starcie na mokrym torze w 2021 roku.
Dane techniczne toru Hungaroring na Węgrzech
Długość nitki toru: 4,381 km
Liczba okrążeń wyścigu F1: 70
Dystans wyścigu F1: 306,630 km
Liczba zakrętów: 14 (w tym 6 lewych i 8 prawych)
Kierunek jazdy: zgodnie z ruchem wskazówek zegara
Przewyższenie: 34,6 m
Najdłuższa prosta: 0,85 km
Pojemność trybun: 100 000 miejsc*
Maksymalne przeciążenie w F1: 4,6 G w zakręcie numer 11
Długość alei serwisowej, gdzie obowiązuje ograniczenie prędkości: 365 metrów
Liczba stref DRS: dwie, między zakrętami 14 i 1 oraz 1 i 2 ze wspólnym punktem detekcji
Odległość od pierwszego pola startowego do pierwszego zakrętu po starcie: 590 metrów
Przyczepność limitowana na: tylnej osi „rear limited”
Procent wyścigów z wyjazdem samochodu bezpieczeństwa w ostatnich pięciu edycjach zawodów F1 (sezony 2020 – 2024): 20%
* – Pojemność toru miała zostać powiększona w trakcie trwającej modernizacji.
Najszybsze okrążenia na torze Hungaroring na Węgrzech
Tor Hungaroring istnieje od 1986 roku. Przed sezonami 1989 oraz 2003 wprowadzono na nim spore zmiany konfiguracji, dlatego rekordowe czasy okrążeń liczą się od 2003 roku. Wcześniej tor był krótszy i bardziej kręty, więc nie ma w ogóle możliwości porównywania tempa do tamtych lat.
Najlepszy czas uzyskany w kwalifikacjach – 1:13,447 – Lewis Hamilton – Mercedes – 2020 rok
Najlepszy czas uzyskany w wyścigu (oficjalny rekord toru) – 1:16,627 – Lewis Hamilton – Mercedes – 2020 rok
Informacje o torze Hungaroring od Pirelli
Pirelli określa charakterystykę każdego toru w kalendarzu Formuły 1 w skali od 1 do 5, gdzie 1 oznacza najmniej, a 5 najwięcej. Te liczby określane są na przestrzeni całego sezonu, a więc np. w przypadku poziomu docisku aerodynamicznego tor Monza dostaje w tej skali 1, a tor Hungaroring 5.
Trakcja: 4
Hamowanie: 3
Przeciążenia boczne: 3
Obciążenie opon: 3
Poziom docisku aerodynamicznego: 5
Wyścigi Formuły 1 na torze Hungaroring na Węgrzech
Wyścigi o Grand Prix Węgier są obecne w kalendarzu Formuły 1 nieprzerwanie od 1986 roku, zawsze na torze Hungaroring, który został zbudowany konkretnie w tym celu. Rząd Węgier bezpośrednio finansuje organizację wyścigu Formuły 1, dlatego nigdy nie ma problemów z finansami i opłatą licencyjną, której wysokość jest najwyższa wśród europejskich zawodów. W 2023 roku w tym kraju otwarto inny nowoczesny tor wyścigowy Balaton Park Circuit, na którym jest rozgrywane motocyklowe Grand Prix. Teoretycznie ten tor mógłby po drobnych przeróbkach organizować wyścigi F1, ale nie ma takich planów.
Obecny kontrakt z Liberty Media obowiązuje do 2032 roku włącznie po pięcioletnim przedłużeniu umowy, o którym poinformowano w lipcu 2023 roku. Udało się podpisać długi kontrakt dzięki zobowiązaniu się do gruntowanej modernizacji całego obiektu. Organizatorzy będą chcieli po zakończeniu planowanej modernizacji podpisać kolejną umowę. Plotkuje się o planach przedłużenia o pięć kolejnych lat czyli do 2037 roku.
Charakterystyki, dane techniczne i schematy innych torów z kalendarza Formuły 1 znajdziecie na blogu pod tym linkiem w specjalnej kategorii artykułów.
